۱۶دسامبر ۲۰۲۵- یک متاآنالیز از کارآزمایی های تصادفی نشان داد که کاهش مصرف چربی های اشباع فقط در افرادی که در معرض خطر بالای بیماری های قلبی–عروقی هستند با کاهش مرگ‌ومیر همراه است. در افراد با خطر پایین تا متوسط، کاهش یا جایگزینی چربی های اشباع طی پنج سال تقریباً هیچ فایده ای نداشته است.
این یافته ها که در مجله Annals of Internal Medicine منتشر شده اند، نشان می دهند که نگرانی های دیرینه دربارهٔ مصرف چربی اشباع و بیماری قلبی ممکن است برای بسیاری از افراد بیش از حد بزرگ نمایی شده باشد؛ موضوعی که به بحث های ادامه دار دربارهٔ نقش چربی اشباع در رژیم غذایی دامن می زند.
این نتایج حاصل یک مرور نظام مند طبقه بندی شده بر اساس سطح خطر است که به سرپرستی دکتر جرمی پی. استین از مؤسسه سیاست گذاری سلامت، مدیریت و ارزیابی در دانشکده بهداشت عمومی دالا لانا، دانشگاه تورنتو، و همکارانش انجام شد. هدف پژوهشگران، روشن کردن توصیه های متناقض تغذیه ای از طریق بررسی کارآزمایی های بالینی تصادفی سازی شده بود که اثر کاهش یا اصلاح مصرف چربی اشباع را بر سطح کلسترول، مرگ‌ومیر و پیامدهای عمده قلبی–عروقی ارزیابی کرده بودند.
برای پاسخ به این بحث طولانی مدت، محققان جستجوی جامعی در MEDLINE،Embase وCochrane Central از ابتدای ایجاد این پایگاه ها تا ژوئیه ۲۰۲۵انجام دادند. این مرور شامل ۱۷ کارآزمایی تصادفی سازی شده با بیش از ۶۶ هزار شرکت کننده بزرگسال، با و بدون بیماری قلبی–عروقی شناخته شده بود. همهٔ مطالعات شامل مداخلات تغذیه ای بودند که با هدف کاهش چربی اشباع یا جایگزینی آن با سایر درشت مغذی ها طراحی شده بودند.
یافته های مهم به شرح زیر است:
· کاهش مصرف چربی اشباع با کاهش اندک در مرگ و میر، سکته قلبی و سکته مغزی همراه بود.
· قطعیت کلی شواهد در حد پایین تا متوسط بود و کاهش خطر نسبی نیز محدود بود.
· میزان فایده به سطح خطر قلبی–عروقی اولیه بستگی داشت.
· در افراد کم خطر، فواید مطلق بسیار ناچیز و از نظر بالینی بی اهمیت طی پنج سال بودند.
· کاهش چربی اشباع در جمعیت کم خطر تأثیر قابل توجهی بر مرگ‌ومیر یا رویدادهای قلبی-عروقی نداشت.
· در افراد پرخطر، کاهش قابل توجهی در مرگ و میر و رویدادهای عمده قلبی-عروقی مشاهده شد.
· بیشترین فایده زمانی دیده شد که چربی اشباع با چربی های غیراشباع با چند پیوند دوگانه(polyunsaturated fats) جایگزین شده بود، به ویژه در کاهش سکته قلبی غیرکشنده.
نویسندگان تأکید کردند که همهٔ جایگزینی های غذایی اثر یکسانی ندارند. در حالی که جایگزینی چربی اشباع با چربی غیراشباع دارای پیوند دوگانه مفید به نظر می رسید، داده ها دربارهٔ جایگزینی با چربی غیراشباع با یک پیوند دوگانه یا پروتئین محدود بودند. علاوه بر این، کارآزمایی های وارد شده از نظر میزان کاهش واقعی چربی اشباع، نوع درشت مغذی جایگزین و وجود سایر تغییرات رژیمی همراه، ناهمگونی زیادی داشتند.
چند محدودیت نیز مطرح شد. ناهمگونی مداخلات تغذیه ای و کمبود داده برای برخی جایگزینی ها باعث ایجاد عدم قطعیت می شود و نیاز به کارآزمایی های جدید و با طراحی مناسب برای بهبود توصیه ها وجود دارد. با این حال، یافته های این مرور نظام مند بر اهمیت تنظیم توصیه های تغذیه ای بر اساس پروفایل خطر قلبی- عروقی هر فرد تأکید می کنند، نه استفاده از یک توصیه واحد برای همه.
نویسندگان نتیجه گیری کردند که «به طور کلی، این مرور نظام مند نشان می دهد که کاهش مصرف چربی اشباع احتمالاً بیشترین اهمیت را برای افراد با خطر بالای قلبی–عروقی دارد، به ویژه زمانی که با چربی های غیراشباع پلی(حاوی چند پیوند دوگانه) جایگزین شود. در افراد کم خطر، فواید اندک است و این موضوع نیاز به تدوین دستورالعمل های تغذیه ای شخصی سازی شده بر اساس ارزیابی جامع خطر را تقویت می کند، نه محدودیت های تغذیه ای یکسان برای همه».
منبع:
https://medicaldialogues.in/medicine/news/saturated-fat-reduction-mortality-benefit-limited-to-high-risk-individuals-claims-study-160753